Equity Perps در فانتوم چیست؟ معامله سهام، طلا و شاخص‌ها با Perps
Equity Perps در فانتوم نوعی قرارداد دائمی یا Perpetual Futures است که به شما اجازه می‌دهد روی تغییر قیمت دارایی‌های بازار سنتی مانند سهام شرکت‌ها، شاخص‌ها و کالاهایی مثل طلا معامله کنید؛ بدون اینکه واقعاً آن سهم یا کالای پایه را خریداری کرده باشید.
برای مثال، باز کردن یک موقعیت روی AAPL Perp به معنی خرید سهام Apple نیست. شما فقط قراردادی را معامله می‌کنید که تلاش می‌کند قیمت مرجع آن دارایی را دنبال کند. این تفاوت زمانی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند که بورس اصلی بسته باشد، از اهرم استفاده کنید یا قیمت Perp با قیمت نمایش‌داده‌شده در Nasdaq و سرویس‌هایی مانند TradingView فاصله بگیرد.
Equity Perps فعلی Phantom بر بستر Hyperliquid و چارچوب HIP-3 کار می‌کنند و بازارهای Equity پشتیبانی‌شده در Phantom در زمان نگارش این مطلب توسط trade.xyz ایجاد شده‌اند. Phantom صادرکننده این قراردادها نیست و تنظیماتی مانند روش قیمت‌گذاری، Oracle و بعضی مشخصات هر بازار توسط Deployer آن تعیین می‌شود.
هشدار: معامله Perps، مخصوصاً همراه با Leverage، ریسک بالایی دارد و امکان از دست رفتن تمام Margin یک موقعیت بر اثر Liquidation وجود دارد. این مطلب آموزشی است و توصیه سرمایه‌گذاری محسوب نمی‌شود.
Equity Perps در فانتوم دقیقاً چیست؟
Perpetual Futures یا همان Perps قراردادهای مشتقه‌ای هستند که برخلاف قراردادهای آتی سنتی تاریخ انقضای مشخصی ندارند. معامله‌گر می‌تواند براساس پیش‌بینی خود یک موقعیت Long یا Short باز کند:
Long: انتظار افزایش قیمت دارایی
Short: انتظار کاهش قیمت دارایی
در Equity Perps نیز همین ساختار به دارایی‌های بازار سنتی گسترش پیدا می‌کند.
Phantom در راهنمای رسمی خود از سهام‌هایی مانند AAPL، NVDA و GOOGL و همچنین دارایی‌هایی مانند طلا، نقره، نفت و قراردادهای ارزی به‌عنوان نمونه بازارهای Equity Perps یاد می‌کند. وجود یا در دسترس بودن یک بازار مشخص ممکن است در طول زمان تغییر کند.
برای نمونه، اگر روی NVDA Perp موقعیت Long باز کنید و قیمت قرارداد افزایش پیدا کند، ارزش موقعیت شما افزایش می‌یابد. اگر قیمت برخلاف جهت معامله حرکت کند، متحمل زیان خواهید شد.
اما در هیچ مرحله‌ای سهام NVIDIA وارد کیف پول شما نمی‌شود.
آیا با Equity Perps واقعاً سهام می‌خریم؟
خیر. این مهم‌ترین نکته‌ای است که قبل از معامله Stock Perps Phantom باید بدانید.
در یک Equity Perp:
ویژگی | خرید سهم واقعی | Equity Perp |
|---|---|---|
مالکیت سهم | بله | خیر |
امکان Long | بله | بله |
امکان Short | وابسته به کارگزار | بله |
Leverage | وابسته به کارگزار | ممکن است وجود داشته باشد |
تاریخ انقضا | ندارد | ندارد |
Funding | ندارد | دارد |
Liquidation | معمولاً خیر | در معاملات اهرمی بله |
حق رأی سهام‌داری | ممکن است وجود داشته باشد | ندارد |
بنابراین AAPL Perp را نباید با سهام واقعی Apple یکی دانست.
همچنین Equity Perps با Tokenized Stocks فانتوم تفاوت دارند. Tokenized Equity یک توکن Onchain صادرشده توسط یک ارائه‌دهنده ثالث است که تلاش می‌کند قیمت یک دارایی سنتی را دنبال کند؛ درحالی‌که Equity Perp یک قرارداد مشتقه Long/Short با Margin، Funding و ریسک Liquidation است. خود Phantom نیز تأکید می‌کند که Tokenized Equities و Perpetual Contracts مالکیت سهم واقعی ایجاد نمی‌کنند.
Equity Perps فانتوم چگونه ساخته شده‌اند؟
زیرساخت این بازارها به HIP-3 مربوط می‌شود.
HIP-3 چارچوب Hyperliquid برای Builder-Deployed Perpetuals است؛ یعنی سازندگان ثالث می‌توانند بازارهای Perp خود را روی زیرساخت HyperCore ایجاد کنند.
Deployer مسئول مواردی مانند تعریف بازار، Oracle، مشخصات قرارداد و بعضی محدودیت‌های معاملاتی است. HyperCore نیز زیرساخت‌هایی مانند Order Book، Margining و اجرای معاملات را فراهم می‌کند.
در حال حاضر Phantom اعلام کرده است Equity Perps پشتیبانی‌شده در آن توسط trade.xyz Deploy می‌شوند.
قراردادهای xyz نیز براساس مستندات trade.xyz به شکل قراردادهای Linear با Margin و تسویه USDC پیاده‌سازی شده‌اند و بازارهایی برای Stocks، Equity Indices، Commodities، FX و برخی گروه‌های دیگر دارند.
در نتیجه هنگام معامله باید سه لایه را از هم جدا کنید:
Phantom → رابطی که با آن معامله را مدیریت می‌کنید
Hyperliquid / HyperCore → زیرساخت اجرای Perps
HIP-3 Deployer مانند trade.xyz → ایجادکننده بازار و بخشی از منطق قیمت‌گذاری آن
تفاوت Oracle، Mark Price و قیمت معامله چیست؟
یکی از مهم‌ترین بخش‌های درک Equity Perps در فانتوم همین سه قیمت است.
Oracle Price
Oracle یک قیمت مرجع است که بازار Perp برای دنبال‌کردن دارایی پایه از آن استفاده می‌کند.
در HIP-3 تعیین و به‌روزرسانی Oracle بخشی از مسئولیت Deployer بازار است. به همین دلیل روش Oracle یک Equity Perp الزاماً مشابه Perp معمولی BTC یا ETH نیست.
Mark Price
Mark Price قیمتی است که سیستم برای سنجش منصفانه‌تر وضعیت موقعیت استفاده می‌کند.
در Hyperliquid، Mark Price در محاسباتی مانند Margin، P&L محقق‌نشده و Liquidation اهمیت دارد. Liquidation صرفاً براساس آخرین معامله‌ای که روی نمودار دیده‌اید انجام نمی‌شود.
قیمت معامله یا Market Price
این همان قیمتی است که خریدار و فروشنده در Order Book روی آن معامله می‌کنند.
به همین دلیل ممکن است لحظه‌ای سه عدد تقریباً مشابه اما نه کاملاً یکسان ببینید.
اختلاف محدود بین Mark، Oracle و آخرین قیمت معامله لزوماً نشانه خرابی Phantom نیست.
چرا قیمت Equity Perp با قیمت بورس فرق می‌کند؟
این یکی از سؤال‌های مهم کاربران سهام در Perps فانتوم است.
وقتی بازار سنتی باز است، Equity Perps از اطلاعات زنده بازار و Oracle برای دنبال‌کردن قیمت دارایی پایه استفاده می‌کنند. با این حال حتی در ساعات باز بودن بورس نیز عواملی مانند نقدشوندگی بازار Perp، Funding و زمان به‌روزرسانی Oracle می‌توانند اختلاف کوچکی ایجاد کنند.
موضوع در خارج از ساعات بازار مهم‌تر می‌شود.
وقتی بورس بسته است چه اتفاقی می‌افتد؟
فرض کنید بازار سهام آمریکا بسته شده اما طی شب خبر مهمی درباره یک شرکت منتشر می‌شود.
سهام واقعی هنوز در جلسه معاملاتی اصلی معامله نمی‌شود؛ اما بازار مصنوعی Perp ممکن است همچنان به خبر واکنش نشان دهد.
در این شرایط قیمت Equity Perp می‌تواند تحت تأثیر موارد زیر قرار گیرد:
انتظارات معامله‌گران از بازگشایی بازار
عرضه و تقاضای خود بازار Perp
مدل قیمت‌گذاری Deployer
فعالیت Liquidity Providerها
اخبار منتشرشده در زمان بسته بودن بازار
Phantom صراحتاً هشدار می‌دهد که در زمان بسته بودن بازار سنتی، قیمت Equity Perp ممکن است با قیمت نمایش‌داده‌شده در Nasdaq، TradingView یا منابع مشابه متفاوت باشد.
یک مثال ساده
فرض کنید آخرین قیمت سهم فرضی X پیش از بسته‌شدن بورس 200 دلار بوده است.
چند ساعت بعد خبر مثبتی منتشر می‌شود و Equity Perp آن در بازار 205 دلار معامله می‌شود.
این اختلاف پنج‌دلاری الزاماً خطای قیمت نیست؛ بازار Perp ممکن است در حال قیمت‌گذاری انتظار معامله‌گران از جلسه بعدی بورس باشد.
وقتی بازار اصلی دوباره فعال شود، دو بازار می‌توانند به یکدیگر نزدیک شوند؛ اما هیچ تضمینی وجود ندارد که اولین قیمت بورس دقیقاً همان قیمت Perp باشد.
Funding در Equity Perps چیست؟
چون قراردادهای Perpetual تاریخ سررسید ندارند، سازوکاری به نام Funding Rate برای کمک به نزدیک نگه داشتن قیمت قرارداد به مرجع آن استفاده می‌شود.
Funding یک پرداخت دوره‌ای میان Longها و Shortها است و هزینه آن می‌تواند بسته به وضعیت بازار مثبت یا منفی باشد.
در Hyperliquid پرداخت Funding به‌صورت ساعتی انجام می‌شود.
به زبان ساده، اگر Funding مثبت باشد معمولاً Longها به Shortها پرداخت می‌کنند و اگر منفی شود، جهت پرداخت می‌تواند برعکس شود.
فرض کنید اندازه موقعیت شما 1,000 دلار و Funding ساعتی 0.01 درصد باشد. اثر یک دوره Funding تقریباً برابر است با:
1,000 × 0.01% = 0.10 دلار
این عدد کوچک به نظر می‌رسد، اما اگر موقعیت را مدت زیادی نگه دارید یا Funding شدید شود، مجموع پرداخت‌ها می‌تواند روی سود نهایی اثر قابل توجهی بگذارد.
به همین دلیل برای معاملات چندروزه فقط Direction و Entry Price را بررسی نکنید؛ Funding نیز بخشی از هزینه واقعی موقعیت است.
Leverage چه تغییری در معامله ایجاد می‌کند؟
Leverage یا اهرم اجازه می‌دهد با Margin کمتر، Exposure بزرگ‌تری ایجاد کنید.
برای مثال:
Margin: 100 USDC
Leverage: 5×
اندازه موقعیت: حدود 500 USDC
اگر بازار یک درصد به نفع شما حرکت کند، تغییر P&L نسبت به Margin بسیار بزرگ‌تر از یک معامله بدون اهرم خواهد بود.
همین موضوع در جهت مخالف نیز صدق می‌کند.
Phantom توضیح می‌دهد که حداکثر Leverage به بازار وابسته است و Equity Perps معمولاً نسبت به بسیاری از Crypto Perps اهرم پایین‌تری دارند.
Liquidation در Equity Perps چگونه اتفاق می‌افتد؟
اگر بازار به اندازه کافی برخلاف جهت معامله حرکت کند و Equity موقعیت از Maintenance Margin موردنیاز پایین‌تر برود، موقعیت می‌تواند Liquidate شود.
نکته مهم این است که در Hyperliquid فرآیند Liquidation براساس Mark Price انجام می‌شود، نه صرفاً آخرین قیمت معامله روی نمودار.
بنابراین معامله‌گر باید حداقل این موارد را کنترل کند:
Entry Price
Mark Price
Liquidation Price
Leverage
Margin
Funding Rate
Stop Loss
هرچه Leverage بالاتر باشد، معمولاً فاصله شما تا محدوده خطر کمتر می‌شود.
=
چگونه Equity Perps را در Phantom پیدا کنیم؟
در نسخه‌های فعلی Phantom چند مسیر برای پیدا کردن Perp وجود دارد.
روش اول: از Home
Phantom را باز کنید.
وارد
Perpsشوید.به بخش
Explore Perpsبروید.بازار موردنظر را جست‌وجو کنید.
صفحه Market را باز کنید.
روش دوم: از Trade
وارد تب Trade شوید و بخش Perps را انتخاب کنید. سپس می‌توانید بازارهای موجود را مرور یا جست‌وجو کنید.
روش سوم: جست‌وجوی مستقیم
نام Ticker مانند AAPL، NVDA یا GOLD را جست‌وجو کنید. اگر برای آن دارایی بازار Perp پشتیبانی‌شده وجود داشته باشد، امکان ورود به صفحه مربوط به آن نمایش داده می‌شود.
Phantom در حال حاضر معاملات Perp را هم در موبایل و هم در Phantom Terminal ارائه می‌کند. موقعیت‌های مربوط به یک Account در هر دو محیط قابل مشاهده هستند.
برای دریافت نسخه فعلی برنامه و بررسی راهنمای نصب نیز می‌توانید به صفحه <a href="/phantom-wallet">کیف پول فانتوم</a> در سرزمین رایانه مراجعه کنید.
معامله Equity Perps در Phantom Terminal
برای معامله دسکتاپ می‌توان از Phantom Terminal استفاده کرد.
پس از انتخاب Market:
بازار موردنظر را باز کنید.
LongیاShortرا انتخاب کنید.مبلغ را مشخص کنید.
Leverage را تنظیم کنید.
در صورت نیاز Stop Loss و Take Profit را از بخش Auto Close تعیین کنید.
جزئیات سفارش را بررسی کنید.
فقط در صورت پذیرش ریسک، سفارش را تأیید کنید.
یک تفاوت مهم میان موبایل و Terminal وجود دارد: طبق راهنمای فعلی Phantom، نسخه موبایل از Market Order و Limit Order برای Perps پشتیبانی می‌کند، اما Phantom Terminal برای Perps فقط Market Order ارائه می‌دهد.
قبل از بازکردن Stock Perps چه چیزهایی را بررسی کنیم؟
برای Equity Perps فقط نگاه‌کردن به نمودار کافی نیست. این چک‌لیست می‌تواند از چند اشتباه رایج جلوگیری کند:
مطمئن شوید Perp است، نه سهم یا Tokenized Stock.
Oracle و Mark Price را با یکدیگر مقایسه کنید.
بررسی کنید بازار اصلی در حال حاضر باز است یا بسته.
Funding Rate را قبل از نگهداری بلندمدت موقعیت ببینید.
Leverage را فقط براساس تحمل ریسک انتخاب کنید.
فاصله قیمت فعلی تا Liquidation Price را بررسی کنید.
نقدشوندگی و Spread بازار را نادیده نگیرید.
برای موقعیت اهرمی Stop Loss منطقی در نظر بگیرید.
فرض نکنید قیمت Perp همیشه باید دقیقاً با TradingView برابر باشد.
قبل از معامله شرایط همان Deployer و Market را بررسی کنید.
بزرگ‌ترین ریسک Equity Perps چیست؟
این محصولات چند ریسک را هم‌زمان ترکیب می‌کنند.
ریسک Leverage
یک حرکت کوچک قیمت می‌تواند P&L بسیار بزرگ‌تری نسبت به Margin ایجاد کند.
ریسک Liquidation
حرکت شدید بازار ممکن است قبل از اینکه فرصت خروج دستی داشته باشید باعث بسته‌شدن موقعیت شود.
ریسک قیمت خارج از ساعت بورس
Equity Perp می‌تواند زمانی حرکت کند که سهم اصلی معامله نمی‌شود؛ بنابراین مقایسه آن با «آخرین قیمت بسته‌شدن سهم» همیشه معنی‌دار نیست.
ریسک Funding
نگهداری موقعیت ممکن است هزینه Funding ایجاد کند و سود معامله را کاهش دهد.
ریسک Deployer و Oracle
در HIP-3 بخش‌هایی از منطق بازار و Oracle در اختیار Deployer است. Phantom نیز تأکید می‌کند که تنظیمات Deployerهای مختلف می‌تواند متفاوت باشد.
ریسک دسترسی منطقه‌ای
Perps در همه مناطق قابل استفاده نیست. طبق صفحه رسمی فعلی Phantom، این قابلیت در ایالات متحده، بریتانیا و مناطقی که مشمول تحریم‌های جامع اقتصادی آمریکا هستند ارائه نمی‌شود و وضعیت دسترسی ممکن است در آینده تغییر کند.
اگر پیام عدم دسترسی منطقه‌ای مشاهده کردید، این موضوع به معنی مشکل در خود کیف پول یا دارایی‌های شما نیست؛ تنها همان قابلیت برای موقعیت جغرافیایی مربوطه غیرفعال شده است.
Equity Perps برای چه کاربری مناسب‌تر است؟
Equity Perps بیشتر برای معامله‌گری طراحی شده که تفاوت میان Spot و Derivatives را می‌داند و با مفاهیم Margin، Funding، Mark Price و Liquidation آشنا است.
اگر هدف شما فقط سرمایه‌گذاری بلندمدت روی یک شرکت است، Perp الزاماً جایگزین خرید سهم نیست. حتی اگر نام قرارداد AAPL یا NVDA باشد، شما سهام‌دار آن شرکت نمی‌شوید.
اما برای معامله‌گری که قصد دارد بدون خرید دارایی پایه روی افزایش یا کاهش قیمت موقعیت بگیرد، Equity Perps ابزار متفاوتی فراهم می‌کنند؛ البته همراه با ریسکی بسیار بیشتر از نگهداری ساده یک دارایی بدون اهرم.
جمع‌بندی
Equity Perps در فانتوم قراردادهای دائمی مصنوعی برای معامله حرکت قیمت دارایی‌های بازار سنتی هستند. این بازارها می‌توانند شامل سهام، شاخص‌ها، طلا، نقره، نفت و سایر دارایی‌های سنتی باشند، اما خرید آن‌ها هیچ مالکیتی روی سهم یا کالای اصلی ایجاد نمی‌کند.
بازارهای فعلی Equity Perps در Phantom از زیرساخت Hyperliquid HIP-3 استفاده می‌کنند و بازارهای پشتیبانی‌شده توسط Deployerهایی مانند trade.xyz ایجاد می‌شوند. مهم‌ترین تفاوت آن‌ها با خرید سهم واقعی، وجود Long و Short، Leverage، Funding و خطر Liquidation است.
همچنین باید در نظر داشت که Equity Perp می‌تواند خارج از ساعات فعالیت بورس اصلی معامله شود. در این زمان اختلاف قیمت آن با Nasdaq یا TradingView الزاماً خطا نیست و ممکن است بازتابی از انتظارات بازار، نقدشوندگی و مدل قیمت‌گذاری Deployer باشد.
اگر قصد استفاده از این قابلیت را دارید، پیش از هر معامله Oracle، Mark Price، Funding، Leverage و Liquidation Price را بررسی کنید و صرفاً براساس شباهت Ticker یک Perp با نام یک سهم واقعی تصمیم نگیرید.
برای نصب یا بررسی نسخه فعلی برنامه نیز صفحه <a href="/phantom-wallet">کیف پول فانتوم</a> در سرزمین رایانه در دسترس است.
سوالات متداول
آیا AAPL Perp در فانتوم همان سهام اپل است؟
خیر. AAPL Perp یک قرارداد مشتقه است که Exposure قیمتی ایجاد می‌کند و خرید آن باعث مالکیت سهام Apple یا دریافت حقوق سهام‌داری نمی‌شود.
آیا Equity Perps فقط مربوط به سهام هستند؟
خیر. Phantom این دسته را برای بازارهایی مرتبط با دارایی‌های سنتی به کار می‌برد و علاوه بر سهام، قراردادهایی برای شاخص‌ها، کالاهایی مانند طلا و نقره و برخی بازارهای دیگر نیز می‌توانند وجود داشته باشند.
چرا قیمت GOLD یا NVDA Perp با TradingView متفاوت است؟
اختلاف محدود می‌تواند به دلیل Liquidity، Funding، زمان به‌روزرسانی Oracle یا وضعیت Order Book باشد. خارج از ساعات فعالیت بازار اصلی، اختلاف ممکن است بیشتر شود؛ زیرا Perp می‌تواند انتظارات معامله‌گران از قیمت بعدی بازار را نیز منعکس کند.
آیا می‌توان Equity Perp را بدون Leverage معامله کرد؟
میزان Leverage قابل انتخاب به مشخصات همان Market بستگی دارد. قبل از ورود باید گزینه‌های موجود در صفحه معامله را بررسی کنید. استفاده از اهرم بالاتر ریسک Liquidation را افزایش می‌دهد.
Funding چه زمانی پرداخت می‌شود؟
در زیرساخت Hyperliquid، Funding برای Perpetuals به‌صورت ساعتی محاسبه و اعمال می‌شود. بسته به مثبت یا منفی بودن Funding، ممکن است پرداخت‌کننده یا دریافت‌کننده باشید.
آیا Equity Perps تاریخ سررسید دارند؟
خیر. Perpetual Futures به‌طور معمول تاریخ انقضای ثابت ندارند و Funding یکی از سازوکارهایی است که برای نزدیک نگه داشتن قیمت قرارداد به قیمت مرجع استفاده می‌شود. البته HIP-3 به Deployer اجازه می‌دهد در شرایط مشخص معاملات یک بازار را متوقف یا قرارداد را Settlement کند.